Fındıkta asıl sorun verim düşüşü

Giresun Üniversitesi Fındık İhtisaslaşma Koordinatörü Doç. Dr. Ali Turan, fındık üretiminde son yıllarda yaşanan verim kaybının hem ekonomik hem de sosyal açıdan ciddi sonuçlar doğurduğunu söyledi. Türkiye’nin dünya fındık üretimindeki payının da bu düşüşle birlikte gerileme eğilimine girdiğini belirten Turan, çözüm için acil adım çağrısı yaptı.

“KOKARCA VAR AMA ANA SORUN VERİM”

Kamuoyunda sıkça tartışılan kahverengi kokarca zararlısının önemli bir tehdit olduğunu belirten Turan, ancak asıl sorunun verim düşüklüğü olduğunun altını çizdi.

Turan, özellikle Ordu, Giresun ve Trabzon’un yer aldığı birinci standart bölgede bahçelerin yaşlanmasıyla birlikte üretimde ciddi gerileme yaşandığını ifade etti. Zararlıların dönemsel etkiler gösterdiğini ancak verim düşüşünün kalıcı bir sorun haline geldiğini söyledi.

DEKAR BAŞINA VERİM YETERSİZ

Türkiye’de dekara ortalama fındık veriminin yaklaşık 80 kilogram seviyesinde olduğunu belirten Turan, bu rakamın üreticinin artan maliyetlerini karşılamaya yetmediğini vurguladı.

Üreticinin fiyat beklentisinin doğrudan verimle bağlantılı olduğunu ifade eden Turan, “Fiyatlar artırılsa bile verim düşük kaldığı sürece üretici memnun olmaz. Verimin en az 150-200 kilogram seviyesine çıkarılması gerekiyor” dedi.

BAHÇELER TERK EDİLİYOR

Verim düşüklüğünün yalnızca ekonomik değil, sosyal etkiler de doğurduğunu belirten Turan, üreticilerin bahçelerden uzaklaşmaya başladığını söyledi.

Artan maliyetler ve düşük kazanç nedeniyle bazı üreticilerin bahçelerini terk ettiğini, bazılarını ise yarıcılara verdiğini ifade eden Turan, artık yarıcıların da bu işi bırakmaya başladığını dile getirdi. Bu durumun üretimde sürdürülebilirliği ciddi şekilde tehdit ettiğini kaydetti.

ÇÖZÜM: GENÇLEŞTİRME VE REHABİLİTASYON

Fındıkta sürdürülebilir üretim için en önemli adımın bahçelerin yenilenmesi olduğunu belirten Turan, yaşlanmış bahçelerin gençleştirilmesi ve rehabilitasyon çalışmalarının hızlandırılması gerektiğini söyledi.

Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumların sektör paydaşlarıyla birlikte hareket etmesi gerektiğini ifade eden Turan, verim artışı sağlanmadığı sürece hem üretimin hem de üreticinin kaybedilmeye devam edeceği uyarısında bulundu.